Жарақаттан кейінгі медианалық нерв невромасын резекциялау жоспарын жасауда интраоперациялық ультрадыбыстың рөлі: Клиникалық жағдай және отадан кейінгі ерте нәтижелер
DOI:
https://doi.org/10.52889/1684-9280-2025-76-6-jto034Кілт сөздер:
жарақаттан кейінгі неврома, интраоперациялық ультрадыбыстық зерттеу, медианалық жүйке, нейрохирургия, перифериялық нервтер, ультрадыбыстық навигацияАңдатпа
Жарақаттан кейінгі невромалар – перифериялық жүйкенің зақымдалуынан кейін жиі кездесетін асқынулардың бірі. Олар көбіне созылмалы ауырсынуға, сондай-ақ сезімталдық пен қозғалыс бұзылыстарына әкеледі. Ең жиі зақымданатын жүйкелер – шынтақ және медианалық жүйкелер болып табылады. Неврома түзілу жиілігінің жоғары болуы және олардың науқастардың өмір сапасына айтарлықтай әсері тиімді хирургиялық емнің маңыздылығын көрсетеді. Интраоперациялық ультрадыбыс невромаларды хирургиялық емдеуде жиі қолданылып келеді және ол нерв құрылымдарын нақты уақыт режимінде бейнелеуге мүмкіндік береді, дегенмен оның тұрақты қолданылуы әлі де шектеулі. Бұл мақалада 27 жастағы науқастың сол медианалық жүйкенің қайталама жарақаттан кейінгі невромасы жағдайы келтірілген. Науқас бірнеше рет операция жасаған — бастапқы нейрорафия және қайта нейролиз. Тұрақты невропатиялық симптомдарға байланысты интраоперациялық ультрадыбысты қолдана отырып, қайта ота жүргізілді. Бұл әдіс невроманы дәл анықтауға, зақымдалу аймағын бағалауға және резекция шекараларын нақты белгілеуге мүмкіндік берді. Отадан кейінгі ерте нәтижелер ауырсынудың азаюын, ісіктің кемуін, неврологиялық функцияның тұрақтануын және бақылау ультрадыбыстық зерттеуде рецидивтің болмауын көрсетті. Сипатталған клиникалық жағдай интраоперациялық ультрадыбыстың хирургиялық дәлдікті арттырып, невроманың қайталану қаупін төмендететін қауіпсіз және тиімді құрал ретіндегі әлеуетін көрсетеді.
Әдебиеттер тізімі
1. Lin, Z., Yu, P., Chen, Z., & Li, G. (2023). Regenerative peripheral nerve interface reduces the incidence of neuroma in the lower limbs after amputation: a retrospective study based on ultrasound. Journal of orthopaedic surgery and research, 18(1), 619. https://doi.org/10.1186/s13018-023-04116-6
2. Yang, H., Dong, Y., Wang, Z., Lai, J., Yao, C., Zhou, H., ... & Lu, H. (2023). Traumatic neuromas of peripheral nerves: diagnosis, management and future perspectives. Frontiers in neurology, 13, 1039529. https://doi.org/10.3389/fneur.2022.1039529
3. Dahlin, E., Zimmerman, M., & Nyman, E. (2023). Patient reported symptoms and disabilities before and after neuroma surgery: a register-based study. Scientific reports, 13(1), 17226. https://doi.org/10.1038/s41598-023-44027-4
4. Vlot, M. A., Wilkens, S. C., Chen, N. C., & Eberlin, K. R. (2018). Symptomatic Neuroma Following Initial Amputation for Traumatic Digital Amputation. The Journal of hand surgery, 43(1), 86.e1–86.e8. https://doi.org/10.1016/j.jhsa.2017.08.021
5. Regal, S., & Tang, P. (2019). Surgical Management of Neuromas of the Hand and Wrist. The Journal of the American Academy of Orthopaedic Surgeons, 27(10), 356–363. https://doi.org/10.5435/JAAOS-D-17-00398
6. Luneva, I. E., Grishina, D. A., & Suponeva, N. A. (2022). Nejropatija malobercovogo nerva: obshhie podhody k diagnostike i terapii (Medullary nerve neuropathy: general approaches to diagnosis and treatment) [in Russian]. Nervno-myshechnye bolezni, 12(4), 29-36. https://doi.org/10.17650/2222-8721-2022-12-4-29-36
7. Yao, C., Zhou, X., Zhao, B., Sun, C., Poonit, K., & Yan, H. (2017). Treatments of traumatic neuropathic pain: a systematic review. Oncotarget, 8(34), 57670–57679. https://doi.org/10.18632/oncotarget.16917
8. Lee, S. K., Serhal, A. M., Serhal, M., Michalek, J., & Omar, I. M. (2023). The role of high-resolution ultrasound and MRI in the evaluation of peripheral nerves in the lower extremity. Journal of ultrasonography, 23(95), e328–e346. https://doi.org/10.15557/jou.2023.0038
9. Singh, K. P., Goindi, A. S., & Gupta, K. (2021). Reference values for the cross-sectional area of normal radial nerve at two levels using high-resolution ultrasonography. Journal of ultrasonography, 21(85), e112–e126. https://doi.org/10.15557/JoU.2021.0020
10. Gofeld, M., & Hanlon, J. G. (2014). Ultrasound-guided placement of a paddle lead onto peripheral nerves: surgical anatomy and methodology. Neuromodulation: Technology at the Neural Interface, 17(1), 48-53. https://doi.org/10.1111/ner.12045
11. Tatarina, A. V., Dubrovskikh, S. N., & Gumerova, E. A. (2023). Ultrasound diagnostics in the assessment of traumatic peripheral nerve damage in combat trauma. Digital Diagnostics, 4(1S), 129-132. https://doi.org/10.17816/DD430369
12. Dietrich, L. G., Juon, B., Wirtz, C., & Vögelin, E. (2024). Ultrasonographic Evaluation of Morphological Changes in Peripheral Nerves after Traumatic Injury and Nerve Repair - A Prospective Study. Ultrasound international open, 10, a23786902. https://doi.org/10.1055/a-2378-6902
13. Finkelstein, E. R., Buitrago, J., Jose, J., Levi, A. D., Xu, K. Y., & Burks, S. S. (2023). Lower extremity peripheral nerve pathology: Utility of preoperative ultrasound-guided needle localization before operative intervention. Skeletal radiology, 52(10), 1997–2002. https://doi.org/10.1007/s00256-023-04347-y
14. Socolovsky, M., Bataglia, D., Barousse, R., Robla-Costales, J., Bonilla, G., di Masi, G., & Suárez, M. D. B. (2022). Use of ultrasound and targeted physiotherapy to manage nerve sutures placed under joint flexion: a case series. Acta neurochirurgica, 164(5), 1329–1336. https://doi.org/10.1007/s00701-022-05195-w
15. John, A., Rossettie, S., Rafael, J., Cox, C. T., Ducic, I., & Mackay, B. J. (2023). Patient-Reported Outcomes and Provocative Testing in Peripheral Nerve Injury and Recovery. Journal of brachial plexus and peripheral nerve injury, 18(1), e10–e20. https://doi.org/10.1055/s-0043-1764352
16. Nikitin, A. S., Kudryavtseva, E. V., & Kamchatnov, P. R. (2023). Posttravmaticheskie bolevye mononeiropatii (Post-traumatic pain mononeuropathies) [in Russian]. Zhurnal nevrologii i psikhiatrii imeni S.S. Korsakova, 123(4), 14–23. https://doi.org/10.17116/jnevro202312304114
17. Robinson L. R. (2000). Traumatic injury to peripheral nerves. Muscle & nerve, 23(6), 863–873. https://doi.org/10.1002/(sici)1097-4598(200006)23:6<863::aid-mus4>3.0.co;2-0
18. Riley, D. C., Boyer, R. B., Deister, C. A., Pollins, A. C., Cardwell, N. L., Kelm, N. D., Does, M. D., Dortch, R. D., Bamba, R., Shack, R. B., & Thayer, W. P. (2017). Immediate Enhancement of Nerve Function Using a Novel Axonal Fusion Device After Neurotmesis. Annals of plastic surgery, 79(6), 590–599. https://doi.org/10.1097/SAP.0000000000001242
19. Forte, A. J., Boczar, D., Oliver, J. D., Sisti, A., & Clendenen, S. R. (2019). Ultra-high-frequency Ultrasound to Assess Nerve Fascicles in Median Nerve Traumatic Neuroma. Cureus, 11(6), e4871. https://doi.org/10.7759/cureus.4871
20. Williams S, Venkatesan M, Patel NK, Sinisi M. (2015) Ultrasound-guided neurolysis in the treatment of peripheral nerve injuries. Br J Neurosurg. 29(4), 503–509. https://doi.org/10.3109/02688697.2015.1065462
21. Souza, J. B. D., Carqueja, C. L., & Baptista, A. F. (2016). Physical rehabilitation to treat neuropathic pain. Revista Dor, 17(suppl 1), 85-90. https://doi.org/10.5935/1806-0013.20160056
22. Haldeman, C. L., Baggott, C. D., & Hanna, A. S. (2015). Intraoperative ultrasound-assisted peripheral nerve surgery. Neurosurgical focus, 39(3), E4. https://doi.org/10.3171/2015.6.FOCUS15232
23. Bolleboom, A., Boer, K., & de Ruiter, G. C. W. (2021). Clinical Outcome for Surgical Treatment of Traumatic Neuroma With a Processed Nerve Allograft: Results of a Small Prospective Case Series. The Journal of foot and ankle surgery: official publication of the American College of Foot and Ankle Surgeons, 60(2), 386–390. https://doi.org/10.1053/j.jfas.2020.08.016
24. Nouh, M. R., Abdel-Naby, H. M., El Sakka, T., & El-Shafei, M. (2025). Peripheral nerve ultrasound: a survival guide for the practicing radiologist with updates. The ultrasound journal, 17(1), 21. https://doi.org/10.1186/s13089-024-00387-0
25. Cha, N., Zusstone, E., Ko, L., Lee, S. K., J Milani, C., Feinberg, J. H., Wolfe, S. W., & Nwawka, O. K. (2025). Preoperative Ultrasound Correctly Localized Peripheral Nerve Abnormalities for Operative Guidance: A Retrospective Review. HSS journal : the musculoskeletal journal of Hospital for Special Surgery, 15563316251313807. Advance online publication. https://doi.org/10.1177/15563316251313807
26. Gruber H, Schumann M, Schwegler U, Loizides A, Peer S. Intraoperative monitoring of peripheral nerves: recent developments. Surg Neurol Int. 2017;8:57–61. https://doi.org/10.4103/sni.sni_31_17




